Już po raz 29. poznaliśmy tytuły, które powalczą o najbardziej prestiżowe wyróżnienie literackie w Polsce – Nagrodę Literacką Nike. W piątek, 6 czerwca, opublikowano listę 20 nominowanych książek, wśród których znalazły się powieści, eseje, reportaże, biografie, poezja i opowiadania. Zestawienie obejmuje zarówno twórczość doświadczonych autorów i autorek – niekiedy już wcześniej nagradzanych – jak i debiutantów. Aż dziesięcioro nominowanych po raz pierwszy trafiło do tego zaszczytnego grona, a trzy książki to debiuty literackie.
Juliusz Kurkiewicz z Fundacji Nike zwrócił uwagę na wyjątkową równowagę tegorocznej selekcji: „Wśród nominowanych są wszystkie gatunki, dzieła dotychczasowych laureatów, jak i debiutantów, pozycje o dużym ładunku społecznym, ale też te, które nie odnoszą się bezpośrednio do aktualnych wydarzeń. To znak, że polska literatura ma się naprawdę dobrze”.
Laureat/ka Nagrody Literackiej Nike wyłaniany/a jest w trzech etapach.
We wrześniu poznamy siedmioro finalistów, a zwycięzca lub zwyciężczyni zostanie ogłoszony/a podczas uroczystej gali, która odbędzie się 5 października. Zwycięska książka otrzyma statuetkę autorstwa Gustawa Zemły oraz nagrodę pieniężną w wysokości 100 tys. złotych.
Skład jury Nike 2025 tworzą:
Witold Bereś, Justyna Jaworska (przewodnicząca), Radosław Romaniuk, Katarzyna Sawicka-Mierzyńska, Krzysztof Siwczyk, a także debiutujący w tej roli: Anna Arno, Bogdan Białek, Andrzej Brzeziecki i Zbigniew Mentzel (finalista nagrody z 2006 roku).
Oprócz nagrody głównej przyznawana jest również Nike Czytelników, wyłaniana w plebiscycie internautów na portalu Wyborcza.pl.
Lista 20 nominowanych książek do Nagrody Literackiej Nike 2025 (alfabetycznie wg autorów):
- Agnieszka Dauksza, Ludzie nieznaczni (esej, Karakter)
- Beata Guczalska, Konrad Swinarski. Biografia ukryta (biografia, Wydawnictwo Literackie)
- Magdalena Grzebałkowska, Dezorientacje. Biografia Marii Konopnickiej (biografia, Znak)
- Urszula Honek, Poltergeist (poezja, Warstwy)
- Mariusz Grzebalski, Tylko kanarek widział (poezja, Warstwy)
- Ignacy Karpowicz, Ludzie z nieba (powieść, Wydawnictwo Literackie)
- Eliza Kącka, Wczoraj byłaś zła na zielono (esej, Karakter)
- Kora Tea Kowalska, Patrz pod nogi. O zbieraniu rzeczy (esej, Karakter)
- Weronika Kostyrko, Róża Luksemburg. Domem moim jest cały świat (biografia, Marginesy)
- Hanna Krall, Jedenaście (reportaż, a5)
- Jul Łyskawa, Prawdziwa historia Jeffreya Watersa i jego ojców (powieść, Czarne)
- Dorota Masłowska, Magiczna rana (opowiadania, Karakter)
- Sonia Nowacka, Saros (poezja, Convivo)
- Mateusz Pakuła, Skóra po dziadku (powieść, Agora)
- Maria Poprzęcka, Śmierć przed obrazem (esej, słowo/obraz terytoria)
- Aneta Prymaka-Oniszk, Kamienie musiały polecieć. Wymazywana przeszłość Podlasia (reportaż, Czarne)
- Tomasz Różycki, Hulanki i swawole (poezja, a5)
- Paweł Sołtys, Sierpień (opowiadania, Czarne)
- Piotr Sommer, Środki do pielęgnacji chmur (proza, WBPCiAK)
- Andrzej Stasiuk, Rzeka dzieciństwa (esej, Czarne)
Gala wręczenia nagród odbędzie się 5 października 2025 r.
Nagrodę główną wręczy Robert Dobrzycki – prezes firmy Panattoni, jednego z tegorocznych mecenasów strategicznych (obok Fundacji Roberta Dobrzyckiego). Partnerem wydarzenia jest Grupa Agora.
Nike to wyróżnienie o ogromnym wpływie – nie tylko prestiżowym, ale i rynkowym. Często decyduje o dalszych losach książek: zwiększa nakłady, inspiruje dodruki i przekłady, a także buduje międzynarodową rozpoznawalność polskiej literatury. Wśród dotychczasowych laureatów znaleźli się m.in.: Czesław Miłosz, Olga Tokarczuk, Mariusz Szczygieł, Marcin Wicha, Andrzej Stasiuk i Dorota Masłowska.
📚 Organizatorzy: Fundacja Nagrody Literackiej Nike, Gazeta Wyborcza
💼 Mecenasi strategiczni: Panattoni, Fundacja Roberta Dobrzyckiego
💡 Mecenas: Orlen
🤝 Partner wydarzenia: Grupa Agora
🔗 Więcej informacji: Wyborcza.pl/NIKE
Poniżej link do Podcastu Gazety Wyborczej, w którym „Aleksandra Sobczak i Wojciech Szot rozmawiają o dwudziestce książek nominowanych do tegorocznej Nagrody Literackiej Nike. Czy wśród tego zestawienia ważnych pozycji na ważne tematy są książki, których lektura sprawi czytelnikom przyjemność, które są przystępne i nadają się na prezent? Rozmawiają też o tym, czym dzisiaj jest nagroda Nike, dlaczego ważne jest wyróżnianie książek, oraz kim są nominowani autorzy i autorki.”
https://www.youtube.com/watch?v=BU9c9qEGKPg&list=PLUn4n7h0C3j3gWLGQaAYdqKr1azVzc0YH&index=1

źródło: Gazeta Wyborcza